“Анод” банкийг дампууруулсан гол зээлдэгчдийн нэг “Олон овоотын” ордын лицензийг эзэмшигч Э.Сүрэн тусгай зөвшөөрлөө бусдад хууль бусаар шилжүүлснээс үүдэн Монголбанкны авлага барагдуулалтын ажиллагаанд хүндрэл учруулсан талаар Монголбанкнаас томилогдсон Бүрэн эрхт төлөөлөгч нар мэдээлэл өгсөн.
Тухайн үед төлбөрийн чадваргүй байдалд орсон “Анод”, “Зоос” зэрэг банкуудад Монголбанкнаас зээл олгож, хадгаламж эзэмшигчдийн эрх ашгийг 100 хувь хамгаалж байсан билээ. Үүний дараа Монголбанкнаас эрх хүлээн авагч томилж, тухайн банкнуудын чанаргүй зээлийг нэгтгэн барагдуулах ажиллагааг үе шат дараатай хэрэгжүүлсэн
Энэ ажлын хүрээнд Монголбанкнаас олгосон зээлийн өр төлбөрийг тухайн банкнуудаас зээл авсан этгээдүүдээр эргэн төлүүлэх ажиллагаа 2009-2015 оны хооронд явагдаж, “Анод” банк татан буугдсаны дараа шүүхийн шийдвэрээр баталгаажсан нийт 23 тэрбум төгрөгийн авлагаас 19 тэрбум төгрөгийг Монголбанк өөртөө шилжүүлэн авсан.юм. Энэхүү авлага нь алт болон бусад ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрөл эзэмшдэг “Олон Овоот” компанитай холбоотой байсан. Шүүхийн шийдвэр гарснаас хойш 17 орчим жилийн хугацаанд энэхүү өр төлбөр Монголбанканд эргэн төлөгдөөгүй байсан юм.
Ашигт малтмалын тухай хуулийн 52 дугаар зүйлд заасны дагуу зээлдэгч үүргээ биелүүлээгүй тохиолдолд барьцааны хөрөнгийг ашигт малтмалын үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий этгээдэд шилжүүлэх боломжтой. Энэ үндэслэлээр холбогдох төрийн байгууллагуудтай хамтран авлага барагдуулах ажиллагааг хэрэгжүүлжээ.
2024 оны наймдугаар сард Ашигт малтмалын тухай хуулийн 52 дугаар зүйлийн дагуу тусгай зөвшөөрлийг шилжүүлэн авчээ. Гэвч 2024 оны тавдугаар сарын 6-нд зарим албан тушаалтны хууль бус үйл ажиллагааны улмаас лицензүүдийг буцаан хурааж, холбогдох компанид шилжүүлснээр авлага барагдуулах үйл ажиллагаа түр хугацаанд зогсжээ.
Үүний улмаас мөнгөн урсгал тасалдаж, хамтран ажиллаж байсан гадаад, дотоодын байгууллагууд гэрээгээ цуцалсан хүндрэл үүссэн байна Харин Авлигатай тэмцэх газраас шуурхай шалгалт явуулж, хууль бус үйл ажиллагааг таслан зогсоосны үр дүнд 2024 оны арванхоёрдугаар сарын 11-нд “Олон овоот”-ын барьцааны лицензүүдийг буцаан шилжүүлэн авч чадсан байна.
Хэдхэн хоногийн өмнө “Алтжин“ компанийн захирал агсан Г.Алтангийн хүү Э.Сүрэнг АМГ-ын дарга асан Ш.Ганхуяг нарыг 2.5. тэрбуи төгрөгийн авилгын хэргээр АТГ-аас баривчлан саатуулсан. Энэ нь дээрх банкны гол авлагыг барагдуулагч “Олон овоотын” лицензийг хууль бусаар бусдад шилжүүлсэнтэй холбоотой байсныг Монголбанкны эрх хүлээн авагчид АТГ-тай хамтран илрүүлж таслан зогсоож чаджээ.
Тиймээс цаашид дээрх гурван банктай холбоотой авлагыг барагдуулах үйл ажиллагаа дахин сэргээж, төслийг үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлж, улсын төсөвт дахин хөрөнгө төвлөрүүлэх боломж бүрдээд байгаа юм байна.
